सल्लाह

जाडोका उपयोगी खानेकुरा

मोदनाथ पौडेल, डाइटिसियनजाडो मौसममा खानपानमा ध्यान दिनु जरुरी हुन्छ । खानपानले नै शरीरको तापक्रमलाई सन्तुलनमा राख्छ । शरीरको भित्री तापक्रम बढाउन बढी क्यालोरीयुक्त खाना आवश्यक पर्छ । जाडोमा निम्न खाद्यवस्तु खानुपर्छ :–महमहमा एन्टी माइक्रोबियल तत्व हुन्छ । यसले कीटाणुको प्रवेश नष्ट गर्छ । महले पाचन प्रक्रियामा सुधार गरी रोगप्रतिरोधात्मक क्षमता विकास गर्छ । राति सुत्ने समयमा दूधसँग महको सेवन गर्न सकिन्छ । यसैगरी, जाडो मौसममा धेरैले तातोपानी, कागती र मह (हट लेमन विथ हनी) सेवन गर्छन्, जुन स्वास्थ्यका लागि राम्रो मानिन्छ ।भिटामिनयुक्त खानाअमला भिटामिनको राम्रो स्रोत हो । यतिबेला कागती पानी, सुन्तला, मौसम, जुनार सेवन गर्नुपर्छ । यस्ता फलफूलले चिसो मौसममा देखापर्ने समस्याबाट जोगाई शरीरमा फुर्ती बढाउँछन् ।अदुवाअदुवाले रोगप्रतिरोधात्मक क्षमता बढाउनुका साथै शरीरलाई न्यानो राख्छ । जाडोमा कब्जियतको समस्या बढी देखापर्ने भएकाले अदुवाको पर्याप्त सेवन गरे पाचन प्रक्रियामा सहयोग पुग्छ । त्यसैले यो मौसममा हाम्रो भोजनमा अदुवा अनिवार्य गरेमा उपयुक्त हुन्छ ।दही–मोहीको साटो दूधको सेवन गर्ने, ग्रिन टी, मरिच पानी, तुलसी पानीको सेवनले एन्टिअक्सिडेन्ट प्रदान गर्नुका साथै शरीरलाई न्यानो प्रदान गर्दछ ।तुलसी चिया तथा तुलसी पानीसजिलै पाइले तुलसीमा भिटामिन ‘सी’, भिटामीन ‘ए’ तथा आइरनलगायतका विभिन्न पौष्टिक तत्व पाइन्छन् । बिहान–बेलुका दैनिक रूपमा यसको सेवन गर्दा राम्रो हुन्छ । रुघाखोकी एवं पिनास हुनबाट रोक्नुका साथै श्वासप्रश्वासमा देखा पर्ने समस्यालाई समेत कम गर्छ । यसको सेवनबाट शरीरको तापक्रम बढ्न गई न्यानो प्राप्त हुन्छ ।कोदो र कागुनोको सुपआधा लिटर पानीमा करिब दुई चम्चा जति कोदोको पिठो घोलेर बिहानको समयमा पिउँदा शरीरमा न्यानोपन प्राप्त हुन्छ । यसमा पर्याप्त मात्रामा आइरन र भिटामिन पाइने हुँदा यसको कमीले देखापर्ने एनिमिया र अन्य रोग समेत लाग्न दिँदैन ।कागुनो नेपालको पश्चिम अन्नपूर्णलगायतका क्षेत्रमा खेती हुने एक अन्नबाली हो । यसमा बढी मात्रामा म्याग्नेसियम पाइन्छ । यो शरीरका लागि आवश्यक तत्व हो । कागुनोको रोटी, सुप प्रयोगले गर्मी प्रदान गर्नुका साथै बुढ्यौलीपनबाट पनि बचाउँछ ।चिकेन सुपमासुले शरीरमा शक्ति प्रदान मात्र नगरी यसमा भएको भिटामिनले रोग प्रतिरोधात्मक क्षमताको विकास गराउँछ । शरीरको मासंपेशी दरो बनाई ऊर्जा प्रदान गर्छ । बढ्दो मुटुरोगी, उच्च रक्तचापका बिरामीका लागि पनि स्वास्थ्यको हिसाबले खसीभन्दा कुखुराको मासु सेवन गर्नु उपयुक्त हुन्छ ।माछा, ओखरजाडोमा माछा, ओखर, झिंगे माछा, आलमण्डको सेवन उपयोगी मानिन्छ । यिनीहरूमा पाइने ओमेगा ३ र फ्याटी एसिड मुटु एवं मधुमेहका रोगीलाई समेत जरुरी हुन्छ । माछामा पाइले जिंकले जाडो मौसममा लाग्न सक्ने रोगबाट बचाउँछ । जाडोमा घाममा बसेर बदाम खाने गरिन्छ । यसले शरीरमा न्यानो प्रदान गर्छ । बदाम र सख्खर मिश्रित मिठाईंको सेवन जाडोमा फाइदाजनक हुन्छ ।दूध र अण्डादूधमा पाइने भिटामिन ‘डी’ ले जाडोमा लाग्ने विभिन्न संक्रमणबाट जोगाउँछ । अण्डामा पाइने एमिनो एसिड र भिटामिनले शरीरलाई न्यानो प्रदान गर्छ । यसमा पाइने म्याग्नेसियमले जाडोमा देखापर्न सक्ने एक्लोपन, तनाव र मानसिक समस्यालाई घटाउने काम गर्छ । अण्डाबाट पोटासियम सूक्ष्म तत्वको परिपूर्ति हुने भएकाले शरीरले सधै न्यानोपन महसुस गर्छ । कहिलेकाहीँ रगतमा पोषक तत्वको कमी हुँदा शरीरले बढी जाडोको महसुस गर्छ ।तिलतिलले शरीरमा ऊर्जा प्रदान गर्छ । कहिलेकाहीँ लामो समयसम्म रुघाखोकी लागेर छातीमा कफ जम्मा भएर बस्छ । यो लामो समयसम्म रहिरहे हानिकारक हुन्छ । यस्तो बेला तिल र सख्खरको दैनिक सेवन गरे कफ बाहिर निस्कन्छ ।हरियो सागपात  मेथी, गाजर, पालुङ्गो, चम्सुर र बेथेको प्रयोग पोषणका हिसाबले मात्र नभई जाडोमा न्यानो प्रदान गर्ने खानाका रूपमा लिन सकिन्छ । अदुवा, ज्वानो, टिम्मुर, मरिचको पेस्ट बनाई तातोपानीमा राखी सेवन गरेमा शरीरको तापक्रम सन्तुलित भई न्यानो महसुस हुन्छ ।

नारी संवाददाता , माघ २०, २०७७

-- पुरै पढ्नुहोस् --

स्लिम हुन कम्प्लेक्स कार्बोहाइड्रेट्स

साबुत, अनाज, दाल, ओट्स, ज्वार आदि पाइन्छ । सिम्पल कार्बोहाइड्रेट्सको ग्लाइनेमिक इन्डेक्स बढी हुन्छ, जसले हाई ब्लड प्रेसर, डायबिटिज, मोटोपन आदिका कारण हुन्छ । यसबाट जोगिनुपर्छ । यो पास्ता, मैदा, ब्रेड, चामल, सख्खर आदिमा पाइन्छ ।

सिर्जना दुवाल श्रेष्ठ, असार ७, २०७७

-- पुरै पढ्नुहोस् --

अब कोरोनाको चिन्ता छोडौं,: रचनात्मक काममा लागौं

विगतमा उपचार मार्फत् समाधान भइसकेका मानिस समस्या फेरी बल्झियो भन्दै आउने गरेको मनोबिद् रोजिना मानन्धर बताउँछिन् । आम समस्या आइरहदाँ अहिले नयाँ किसिमका समस्या थपिएर आएपछि उनी आफैंपनि अलमलमा परेको अनुभव सुनाउछिन् । 

लक्ष्मी भण्डारी, वैशाख १७, २०७७

-- पुरै पढ्नुहोस् --

बालबालिकामा ग्याजेटको असर

संचार उपकरण (ग्याजेट) को बढ्दो प्रयोगले सामाजिक सञ्जाल र सञ्चारमाध्यमा आउने कतिपय कुराले बालबालिकामा नकरात्मक असर परिरहेको हुनसक्छ । यसबारे अभिभावक सचेत हुनु जरुरी देखिन्छ ।

उपासना घिमिरे, चैत्र १८, २०७६

-- पुरै पढ्नुहोस् --

लकडाउनमा महिलाको भूमिका

हाम्रो पुरुष प्रधान देशमा महिलाले नै घरको सबै कामको अभिभारा बोकेकी हुन्छिन्, चाहे त्यो धनी परिवार होस् वा गरिब । कोरोनाको महामारीबाट जोगिन सरसफाई नै पहिलो सर्त हो । जसको जिम्मेवारी महिलाले नै बढी बहन गरिरहेका छन् ।

नारी संवाददाता , चैत्र १८, २०७६

-- पुरै पढ्नुहोस् --

कोरोना त्रास: गर्भवतीलाई चिकित्सकका १२ सुझाव

अहिले कोभिड १९ को संक्रमण पनि बढ्दो छ । यसले गर्भवतीमा संक्रमण गरेमा गर्भपतन हुने संभावना रहन्छ । यसैगरी गर्भमा रहेको शिशुमा समेत असर पर्न सक्छ । अहिलेको विषम परिस्थितिमा गर्भवतीलाई डा. तुमला शाहको सुझाव– 

नारी संवाददाता , चैत्र १६, २०७६

-- पुरै पढ्नुहोस् --

भावनात्मक सम्बन्ध संकटमा 

नचिनेका मानिससँग मित्रता गाँस्दा, उसका हरेक क्रियाकलाप मन पराउँदा, लाइक र कमेन्ट गर्दा, च्याट गर्दा दम्पतीबीच शंका, उपशंका एवं अविश्वास बढाउँछ । सामाजिक सञ्जालको प्रयोग गर्दा गोपनीयताको ख्याल नगर्नाले कतिपय दम्पती सम्बन्धविच्छेदसम्म पुग्छन् ।

नारी संवाददाता , फाल्गुन १५, २०७६

-- पुरै पढ्नुहोस् --

कस्तो मास्क लगाउने ?

बजारमा पाइने अधिंकाश मास्कले धूवाँ तथा धूलोका हानिकारक कण छेक्दैनन् । यसका लागि मेडिकेटेड मास्क लगाउनुपर्छ । औषधियुक्त मेडिकेटेड मास्कले आंशिक सुरक्षा प्रदान गर्छ । गुणस्तरीय मास्क एकदिन मात्र प्रयोग गर्नुपर्छ ।

नारी संवाददाता , मंसिर २९, २०७६

-- पुरै पढ्नुहोस् --

भान्साका औषधि

पेट फुल्ने बान्ता हुने समस्या भए तातोपानीमा बीरे नुन हालेर खानु उपयुक्त हुन्छ । पेटमा गडबढी हुँदा घरेलु औषधिका रूपमा ज्वानो, जिरा, अदुवाको रस खान सकिन्छ । बढी चिल्लो खानेकुराले बान्ता भए खानेकुरा कम खाने, अदुवा मुखमा राखिरहने तथा सुकुमेल एवं दालचिनी खाने गर्नुपर्छ ।

डा. जया सत्याल, मंसिर १४, २०७५

-- पुरै पढ्नुहोस् --

साउन र वर्षाका लागि कस्तो मेकअप उपयुक्त हुन्छ ?

शिरको छालाको इन्फेक्सन तथा डेन्ड्रफबाट जोगिन काइँयो, रुमाल तथा तकिया शेयर गर्नुहुँदैन भने ती कुराको सफाइमा समेत विशेष ध्यान पुर्‍याउनुपर्छ । केश धुँदा काइयो, रूमाल तथा तकियाको खोललै राम्रो एन्टिसेप्टिक घोलमा आधा घन्टा डुबाएर राखेपछि घाममा सुकाएर प्रयोग गर्न सकिन्छ ।

लक्की श्रेष्ठ महत, श्रावण १, २०७५

-- पुरै पढ्नुहोस् --

क्रेडिट कार्ड मिस्टेक

कहिलेकाहीँ असावधानीका कारण क्रेडिट कार्डको प्रयोग निकै नोक्सानदायक साबित हुनसक्छ ।

नारी संवाददाता , कार्तिक १९, २०७३

-- पुरै पढ्नुहोस् --