समसामायिक

तीज गीत किन विवादित ?

गायिका सोफिया थापाले ‘यसपालीको तीज नो व्रत प्लिज’ बोलको गीत सार्वजनिक गरिन् । अबको तीजमा ब्रत नबस्न र दर न खान उनको गीतमा आग्रह गरिएको थियो । तर उनको यो गीतको चर्को आलोचना भयो । गीतमा केही धार्मिक संस्थाले धर्ममाथिको हस्तक्षेप भएको भन्दै गीतको युट्युबबाट हटाउन दबाब दिए । आलोचनाकै कारण अन्ततः हाइलाइट्स नेपालले उक्त गीत युट्युबमा प्राइभेट गर्‍यो । गायिका सोफियालाई भने आफ्नो गीत युट्युबले प्राइभेटमा राखेको मन परेको छैन । तीजका नराम्रा पक्षहरूलाई आफूले गीतमार्फत बोलेको उनको तर्क छ । उनी भन्छिन्, ‘मैले तीजका नराम्रा संस्कारहरूलाई त्याग्नुपर्दछ भनेर सकारात्मक सन्देश दिन खोजेकी हुँ, त्यसमा अनावश्यक आलोचना भयो । उनको गीतमा प्रयोग गरेको शब्द ‘अबको तीज नो ब्रत प्लिज, नो खुट्टाको पानी, महिला–पुरुष दुवै नै बराबरी’ भन्ने शब्दका कारण आफूलाई धम्की आएको बताउँछिन् । अबको समयमा महिला–पुरुषबीच समानता हुनुपर्ने सन्देश गीतमार्फत दिन खोजेको उनको भनाइ छ । ‘तीज पर्व सबैले मनाऔं तर महिलामाथिको विभेद हटाऔं भन्ने मेरो सन्देश हो ’ उनी भन्छिन् ।पछिल्लो समय तीज गीत सार्वजनिक गर्ने क्रम बढ्दो छ । गायक–गायिकाहरूमा तीज गीतमा आकर्षण बढ्दै गएको छ भने मोडलहरूमा पनि तीज गीतमा मोडलिङ गर्ने होडबाजी नै चलेको छ । सार्वजनिक गरिएका कतिपय गीतमा आलोचना पनि त्यत्तिकै खेप्नुपरेको छ । चाहे त्यो शब्दमा होस् वा पहिरनमा । गत वर्ष ‘बीच्चबीच्चमा’ गीत गाएर चर्चामा आएका दुर्गेश थापा यसपालीको तीज गीतको शब्द र पहिरनका कारण विवादित बने । यो वर्ष ‘बीच्चबीच्चमा ३’ लिएर आएका उनी नकारात्मक टिप्पणीमा चर्चामा आए । तीज गीतको आस्थामाथि प्रहार गरेको मात्र होइन उनलाई गीत चोरीको आरोपसमेत लाग्यो । उनले सार्वजनिक गरेको यो गीतमा लोककवि अली मियाँको गीतको एक अन्तरा हुबहु मिलेको पुष्टिसमेत भयो । अली मियाँ लोक वाङ्मय प्रतिष्ठानले उनको यो गीतमा विरोधसमेत जनाएको छ । शब्दलाई मात्रै होइन गीतको भिडियोमा लगाइएको पहिरनमाथि पनि त्यत्तिकै टिप्पणी भयो । महिलाको भेषमा देखिएका उनी महिलाहरूमाथि व्यङ्ग गरिएको भन्दै आलोचित बने ।एकनारायण भण्डारीले यसपालीको तीजलाई लक्षित गर्दै फरक किसिमको गीतको गीत लिएर आए । भण्डारीको शब्द र संगीत रहेको ‘लरिलै बरिलै’ मा प्रीति आलेले स्वर दिइन् । यस गीतको शब्द संगीतमा तीज भाका नरहेको भन्दै विभिन्न प्रकारका टीकाटिप्पणी भए । उनी भन्छन्, ‘तीज पहिला भन्दा धेरै फरक भइसकेको छ विगतलाई सम्झेर पुनः वर्तमानलाई मध्यनजर गर्दै संगीतलाई अगाडि बढाउनुपर्दछ ।’ अहिले खानपान एवं जीवनशैली फरक भइसकेको छ । यसकारण पनि संस्कारमा परिमार्जन गर्दै लानुपर्ने भण्डारी बताउँछन् । ‘नयाँ पुस्ताले दुःखका कुराभन्दा पनि रमाइला कुरा मन पराउने भएकाले नयाँपन दिन खोजिएको हो ’उनले भने । तीजमा साडी–चोलीमा शृंगार हुनुपर्ने मान्यता छ तर अहिलेको तीज गीतमा तीज झल्कने खालको पहिरन बिरलै पाइन्छ । अहिले सार्वजनिक भएका गीतमा आधा शरीर देखाउने पहिरनदेखि जिन्स पाइन्टसम्म देख्न सकिन्छ । तीज गीतमा साडी–चोलो नै लगाउनुपर्ने मान्यता पुरानो भइसकेको भण्डारीको तर्क छ । ‘पहिले पहिरन कम हुन्थे, त्यसमा पनि साडी–चोलो मात्र हुन्थ्यो, तर अहिले पहिरनमा पनि विविधता छ,’ उनी भन्छन्, ‘समयअनुसार गीतलाई परिमार्जन गर्दै लैजानुपर्छ । पहिरनमा पनि ख्याल गर्नुपर्छ ।’नयाँ पुस्ता आधुनिकतामा भिज्दै गीत–संगीतमा रमाउन थालेकोमा पुराना सर्जकहरूले भने चिन्ता व्यक्त गरेका छन् । लामो समयदेखि मौलिक तीज भाका प्रस्तुत गर्दै आइरहेकी हरिदेवी कोइराला भने पछिल्लो समयमा आधुनिकताका नाममा भड्किलो तीज गीत मौलाएको बताउँछिन् । उनी भन्छिन्, ‘अहिलेका कलाकारहरूले तीजको सामान्य भेद पनि थाहा पाउन छोडिसके, मन लाग्दो तरिकाले गीत गाउन थालेका छन् ।’ गीत–संगीत भनेको समाजको ऐना हो । गीतमार्फत पनि संस्कृति जगेर्ना गर्नुपर्ने उनको भनाइ छ । सामाजिक मूल्य–मान्यताको दायरा नाघेर यस्ता गीतहरूले चाडपर्वको मर्म समेत मारेको उनी बताउँछिन् । उनी भन्छिन्, ‘धर्ममाथिको प्रहार भनेको राष्ट्रियतामाथिको प्रहार हो, त्यसैले गीत–संगीत बनाउँदा वा गाउँदा विशेष ख्याल गर्नुपर्दछ ।’संस्कृतिविद् जगमान गुरुङ भने अहिलेको तीज संस्कृति हिप्पी संस्कृतिमा परिणत भएको बताउँछन् । तीजको मौलिक संस्कृति हराउँदै गएको उनको भनाइ छ । उनी भन्छन्, ‘आधुनिकताका नाममा संस्कृतिको मर्म हराउँदै गएको छ, यसले समाजमा नकारात्मक असर गर्दछ ।’ उनका अनुसार अहिले तीजका भाकाहरू हराइसकेका छन् । उनी भन्छन्, ‘अहिलेको अवस्थामा मनाइने तीजलाई हेर्दा भोलिका पुस्ताले तीजको वास्तविकता कसरी बुझ्लान् चिन्ताको विषय छ ।’अहिलेका कलाकारहरूले तीजको सामान्य भेद पनि थाहा पाउन छोडिसके ।– हरिदेवी कोइराला तीजका नराम्रा पक्षहरूलाई त्याग्नु पर्दछ ।– सोफिया थापा समयअनुसार गीत संगीत परिमार्जन गर्दै लैजानुपर्छ ।– एकनारायण भण्डारी  अहिलेको तीज हिप्पी संस्कृतिमा परिणत भएको छ ।– जगमान गुरुङ 

प्रकृति दाहाल, भाद्र १४, २०७७

-- पुरै पढ्नुहोस् --

कलाकार संघको अध्यक्षमा सरिताको उम्मेदवारी

नेपाल कलाकार संघको यही जेठ २५ गते हुने चुनावको लागि नोमिनेसन कार्यक्रम सम्पन्न भएको छ । १८ गते सम्पन्न नोमिनेसन कार्यक्रममा सरिता लामिछानेले अध्यक्ष पदका लागि उम्मेदवारी दिएकी छिन् । उनी हाल संघमा महा–सचिव पदमा रहेर कार्यभार सम्हालिरहेकी छिन् ।

नारी संवाददाता , जेष्ठ १९, २०७६

-- पुरै पढ्नुहोस् --

किन रोकियो एकल महिला सुरक्षा कोष

एकल महिलालाई अत्यावश्यक परेको समयमा सहयोग उपलब्ध गराउन स्थापित एकल महिला सुरक्षा कोष आठ महिनायता सञ्चालनमा आएको छैन । सरकारले सबै जिल्लाका महिला बालबालिका कार्यालय खारेज गरेसँगै कोषको सञ्चालन रोकिएको हो ।

नारी संवाददाता , फाल्गुन १२, २०७५

-- पुरै पढ्नुहोस् --

मिस ग्राण्ड नेपाल २०१९ खुल्यो

आरके इन्टरटेन्मेन्ट ग्रुपको ब्यानरमा मिस ग्राण्ड नेपाल २०१९ को आयोजना हुने भएको छ । हालै गरिएको पत्रकार भेटघाट मार्फत् उल्लेखीत कुराको जानकारी गराइएको हो ।

नारी संवाददाता , पुस २२, २०७५

-- पुरै पढ्नुहोस् --

नेपाली सञ्चारमाध्यममा # Me Too

अहिले नेपालमा नयाँ फौजदारी मुलुकी संहिताले यौन दुव्र्यवहारलाई छुट्टै महलमा राखेर दण्डनीय बनाएको छ । दुव्र्यवहार गरेको प्रमाणित भए तीन वर्ष जेल तथा ३० हजार रूपैयाँ जरिवानाको सजायसमेत संहिताले तोकेको छ ।

नारी संवाददाता , पुस ८, २०७५

-- पुरै पढ्नुहोस् --

# Me Too अभियानको रन्को

मिटु ह्यासट्याग राखी आफूमाथि भएको दुव्र्यवहार सामाजिक सञ्जालमा भाइरल गराउँदै दोषीलाई कठघरामा उभ्याउने यो अभियान ९० भन्दा बढी देशमा सशक्त रूपमा देखापरेको छ ।

युवराज गौतम, पुस ८, २०७५

-- पुरै पढ्नुहोस् --

के गर्छन् महिलाहरु सामाजिक सञ्जालमा ?

गृहिणी गौरी कार्की सामाजिक सञ्जाललाई संसारभरका मानिसबीचको कनेक्टर डिभाइस भन्न रुचाउँछिन् जुन यति बलियो छ कि एकै समयमा एकैपटक ब्रह्माण्डभरका मानिससँग कुराकानी गर्न सकिन्छ । कार्की विशेषत: सोसल मिडियामा नयाँ–नयाँ कुरा पढ्न रुचाउँछिन् । साथीभाइ, परिवारका बारेमा थाहा पाउने बलियो माध्यम बनेको छ, सामामाजिक सञ्जाल ।

लक्ष्मी भण्डारी थापा, मंसिर २३, २०७५

-- पुरै पढ्नुहोस् --

स्थानीय तहमा १ करोड ४० लाख ५४ हजार ४ सय ८२ मतदाता

स्थानीय निर्वाचनमा १ करोड ४० लाख ५४ हजार ४ सय ८२ मतदाताले मतदान गर्न पाउने भएका छन् । आयोगका प्रवक्ता सूर्यप्रसाद शर्माका अनुसार कुल मतदातामा पुरुष मतदाता ७० लाख ६९ हजार ७ सय १४ तथा महिला मतदाता ६९ लाख ८४ हजार ६ सय २५ छन् ।

नारी संवाददाता , वैशाख ७, २०७४

-- पुरै पढ्नुहोस् --

स्थानीय निर्वाचनमा महिला सहभागिता

स्थानीय निर्वाचन ऐन–२०७३ लाई सन्तुलित राख्न खोजिएको छ । यसमा वडा तहमा ५० प्रतिशत आरक्षणको व्यवस्था गरिए पनि निर्णायक तहमा आएर यो महिलामैत्री देखिँदैन । यसलाई महिलामैत्री बनाउन जति गाउँपालिका (४ सय ६२) छन् तीमध्ये ५० प्रतिशतमा मात्र आरक्षण दिन सकिन्थ्यो ।

लक्ष्मी भण्डारी थापा, चैत्र १२, २०७३

-- पुरै पढ्नुहोस् --

क्रेडिट कार्डको फाइदा

खल्तीमा एक पैसा नभए पनि कार्डको माध्यमबाट किनमेल गरी मज्जा लिन सकिन्छ । क्रेडिट कार्ड साथमा हुँदा स–साना किनमेलका लागि पटक–पटक नगदको आवश्यकता पर्दैन ।

नारी संवाददाता , श्रावण २०, २०७३

-- पुरै पढ्नुहोस् --

मिस प्लस टु नेपालको उपाधि प्रवेशिका अधिकारीलाई

प्रज्ञा भवनको डबलीमा मञ्चन भएको ‘मिस प्लस टु नेपाल २०१६’ को उपाधि प्रवेशिका अधिकारीले हात पारेकी छिन् । २८ जना प्रतिस्पर्धीलाई पछाडि पार्दै यो सफलता उनले हात पारेकी हुन् । मिस प्लस टु नेपाल २०१६ को ताजसँगै प्रवेशिकाले भीअर च्वाइस अवार्ड पनि आफ्नो पक्षमा पार्न सफल भएकी थिइन् ।

रोजिन शाक्य, श्रावण ९, २०७३

-- पुरै पढ्नुहोस् --