संस्कृति

दसैंका देवी मन्दिर

हिन्दू धर्मावलम्बीका लागि शक्तिको उपासना गर्ने पर्व दसैं हो । नौरथा लागेपछि विभिन्न शक्तिपीठमा शक्तिको पूजाआजा गर्ने क्रम सुरु हुन्छ । घटस्थापनादेखि नवमीसम्म उपत्यकामा रहेका मैतीदेवी, गुह्येश्वरी, महाँकाल, भद्रकाली, इन्द्रायणी, बिजेश्वरी, शोभाभगवती, दक्षिणकाली, नक्साल भगवतीलगायतका शक्तिपीठमा विशेष विधि एवं परम्पराअनुसार पूजा गर्ने चलन छ ।तस्बिरहरु : महेश प्रधान 

नारी संवाददाता , आश्विन २०, २०७८

-- पुरै पढ्नुहोस् --

गोसाइँकुण्ड

रसुवाको लाङ्टाङ राष्ट्रिय निकुञ्जभित्र पर्ने गोसाइँकुण्ड समुद्री सतहबाट ४३८० मिटर उचाइमा छ ।

प्रकाशचन्द्र तिमिल्सेना, आश्विन १, २०७८

-- पुरै पढ्नुहोस् --

धर्मको मर्म

बेलाबेलामा अरू साथीहरूलाई पनि विद्यालय आउँदा के हुन्छ ? भन्दा उनीहरू अरूले थाहा नपाए पनि देउताले थाहा पाइहाल्छन् भन्थे ।

लक्ष्मी भण्डारी, श्रावण ४, २०७८

-- पुरै पढ्नुहोस् --

पवित्र साउन

असार र साउनमा पनि पर्न सक्छन् । दिन गणनाको हिसाबले चार महिना हुने भएकाले यसलाई चतुर्मास भनिन्छ । चतुर्माससम्म खानपानमा विशेष ध्यान पुर्‍याई व्रत, पूजा गर्ने भक्तजनहरूलाई आध्यात्मिक र भौतिक लाभ हुने विश्वास गरिन्छ ।

प्रा.डा. वीणा पौड्याल, श्रावण ४, २०७८

-- पुरै पढ्नुहोस् --

स्वस्थानी व्रत

श्रीस्वस्थानी माधवनारायण व्रत गत माघ १५ गते (बिहीबार) देखि विधिवत् रूपमा सुरु भएको छ ।

अंगद ढकाल, फाल्गुन ४, २०७७

-- पुरै पढ्नुहोस् --

पशुपतिमा छरियो शतबीज

मंसिरको कृष्ण चतुर्दशीलाई बालाचतुर्दशीका रूपमा मनाइन्छ । पशुपतिमा यो चतुर्दशीका दिन भक्तजनको भीड लाग्छ । आफ्ना परिवारभित्रका दिवंगत आत्माको चिरशान्तिको कामना गर्दै शतबीज छर्न भक्तजनहरू पशुपति क्षेत्रमा जान्छन् ।

नारी संवाददाता , पुस १०, २०७७

-- पुरै पढ्नुहोस् --

सन्दर्भ : विवाह पञ्चमी

प्राचीन मिथिला क्षेत्र राजनैतिक र बौद्धिक विविध क्रियाकलापका लागि प्रसिद्ध थियो । राजा जनकको दरबारमा विद्वान, ऋषिमुनीहरूको जमघट र शास्त्रार्थ भइरहन्थ्यो । जसमध्ये याज्ञबक्ल्य, गार्गी, वादविवाद र अष्टावक्रमुनीको ब्रम्हज्ञान, मोक्ष र वैराग्य बारेको प्रवचन धेरै नै चर्चित छ । जनकपुरकी राजकुमारी सीता र अयोध्याका राजकुमार रामको विवाह भएको दिन हो, विवाहपञ्चमी ।

प्रा.डा. वीणा पौड्याल, पुस २, २०७७

-- पुरै पढ्नुहोस् --

नेवार समुदायका परम्परागत गहना

नेवार समुदायमा प्रयोग हुने पहिरन, गहना एवं शृंगार आफ्नै प्रकारको छ । नेवारी संस्कारअनुसार गहनाको स्वरूप पुरूष र स्त्री जातिमा फरक छ । पुरूष र स्त्रीका रूपमा मात्र होइन उमेर एवं अवस्थाअनुसार पनि फरक–फरक गहना प्रयोग गरिन्छ । जति पनि नेवारी गहना छन् ती पुरूष वा स्त्रीले लगाउने, बालबालिका कि वृद्धले लगाउने भनेर तोकिएको छ ।

नारी संवाददाता , कार्तिक २८, २०७६

-- पुरै पढ्नुहोस् --

नेवारी संस्कृतिमा सगुनको महत्व

शरीरबिना मानव जीवनको केही अर्थ रहँदैन । त्यसैले शरीरको मजबुती, सुस्वास्थ्य र अकाल मृत्यु आदिबाट जोगाउने हेतुले सगुन दिने चलनको सुरुवात भएको हुनुपर्छ । पञ्च महाभूतले बनेको शरीरलाई पञ्च महाभूतका प्रतीक तत्वहरूसँग आत्मसात् गरी ग्रहण गर्नाले कुनै पनि अनर्थ वा अमङ्गल हुँदैन भन्ने परम्परागत मान्यता छ । 

रति जोशी, मिची मल्लकार्तिक ६, २०७६

-- पुरै पढ्नुहोस् --

बेलायतमा बेल विवाह 

बेलायतमा केन्द्रित रहे तापनि युरोपमा रहेका नेवारी समुदायको समेत आकर्षण र सहभागी हुंदै आइरहेको यस कार्यक्रममा यसपटक ईही तर्फ ५ वर्ष देखि ९ वर्षसम्म उमेर पुगेका १५ जना बालिकाहरु र १५ वर्ष देखि २५ वर्षसम्म पुगेका ५ जना बालकहरुको व्रतवन्ध बेलायतको साउथहल स्थित राम मन्दिरमा सम्पन्न गरिएको छ ।

शब्द/तस्वीर–वुशल श्रेष्ठ, असार २७, २०७६

-- पुरै पढ्नुहोस् --

दुर्लभ जङ्क्व

दुई छोरा तथा चार छोरीकी आमा राजामतीका १ सयभन्दा बढी नाति–पनाति तथा बुहारी छन् । उनका ज्वाईं शम्भुराम श्रेष्ठ भन्छन्–‘दिव्यरथारोहण गर्ने योजना ५ वर्षअघिकै हो । केही तलमाथि होला भन्ने डर थियो । भगवान्ले ग्रहदशा पन्छाएर सफल बनाइदिए ।’ उनले थपे–‘परिवारका सबै सदस्यको साथ र सहयोगबाट यो संस्कार सम्भव भयो ।’ नेवारी परम्पराअनुसार पहिलो जंक्व (भीमरथारोहण) ७७ वर्ष, ७ महिना, ७ दिन, ७ घडी, ७ पला उमेर पुगेपछि गरिन्छ ।

प्रशान्त माली, भाद्र ११, २०७५

-- पुरै पढ्नुहोस् --